geschiedenis.nl

Het raadsel van de sfinx

door Redactie

22/09/2008 - Een opdracht voor de brugklas (vmbo-tl, havo/vwo).

Het raadsel van de sfinx

Aan de koning van de stad Thebe was voorspeld dat zijn stad nooit zou vergaan als hij ervoor zou zorgen geen zoon te krijgen. Toch kreeg hij na een tijdje een zoon: Oedipus. Uit angst voor de voorspelling legden de koning en de koningin hem te vondeling. Maar Oedipus werd gevonden en opgevoed door de koning en koningin van een andere stadstaat.

Toen Oedipus wat ouder was, besloot hij de wijde wereld in te trekken om zijn echte ouders te vinden. Tijdens zijn tochten door de wildernis leefde hij van het beroven van mensen. Tijdens de beroving van een man ontstond er een gevecht, maar Oedipus wist tijdens de worsteling de man te doden. Zonder het te weten had hij zijn eigen vader gedood.


In Thebe was het verdriet om de gedode koning groot. Daar kwam nog eens bij dat de stad bedreigd werd door de sfinx. De sfinx was half mens, half leeuw en had de vleugels van een roofvogel. Het monster maakte het iedereen lastig met moeilijke raadsels. Wie zo'n raadsel niet kon oplossen, werd door de sfinx verscheurd. Koningin Iokaste van Thebe was ten einde raad. Ze maakte bekend dat wie de sfinx wist te verslaan met haar mocht trouwen. Oedipus kwam juist op dat moment bij Thebe aan.

De sfinx keek de jonge Oedipus aan en gaf hem het volgende raadsel op: 'In de morgen loopt het op vier voeten, 's middags op twee en 's avonds op drie.’ Oedipus vond de oplossing al snel. Het antwoord is: de mens. In de morgen van zijn leven kruipt hij op handen en voeten. In de middag van zijn leven loopt hij op zijn twee voeten. En in de avond van zijn leven loopt hij met twee benen en een stok. De sfinx was zo boos dat Oedipus het raadsel had opgelost, dat zij zich in een afgrond liet vallen. De sfinx was verslagen en Thebe was verlost.

Vraag 1
a Leg in je eigen woorden uit wat mythen zijn en waarvoor ze bedoeld zijn.
b Wat gebeurde er met Oedipus nadat hij te vondeling was gelegd?
c Om welke reden trok Oedipus de wijde wereld in en hoe probeerde hij te overleven?
d Waarom leidde de beroving door Oedipus tot verdriet in de stad Thebe?
e Met welk ander probleem had de stad Thebe nog meer te maken?
f Oedipus wist het raadsel van de sfinx op te lossen. Welk ‘wapen’ gebruikte hij daarvoor?
g Bedenk op welke vraag de mythe van de sfinx en Oedipus een antwoord moest geven.



Vraag 2: De Egyptische mythen

 

Deze vraag gaat over de Egyptische goden. Je werkt het gemakkelijkst als je eerst een print maakt van deze pagina.

Gebruik de volgende link: Atlas van de Mythologie

Je komt nu op de pagina van de Atlas van de Mythologie.

Klik nu op het plaatje waar 'Egyptische mythen' in verschijnt (de rechter kant van het menu). Het plaatje is het masker van Toetanchamon, die je al in paragraaf 1 van dit hoofdstuk bent tegengekomen.

Je komt nu op een onderliggende pagina die alleen over de Egyptische mythen gaat. Met behulp van deze pagina ga je de onderstaande vragen beantwoorden.

Vraag 2
a Waarom vermoordde de god Seth de god Osiris?

Voor de volgende vragen heb je de Egypte-index nodig aan de linkerkant van de pagina.

b Zoek Osiris op in de index. Schrijf op hoe hij weer tot leven werd gebracht.
c Zoek de god Hapi op. Schrijf op waarom Hapi een zeer belangrijke god in Egypte was.
d Zoek de god Ra op. Leg uit waarom de Egyptische farao’s zich de ‘zoon van Ra’ noemden.
e Zoek de sfinx op. In welke andere samenleving kwam deze ook voor?

 

Vraag 3

Vraag 3

Vraag 3: De Egyptische mythen
Deze derde vraag gaat over de Griekse goden. Maak ook van deze pagina een print voordat je aan het werk gaat.

Je moet daarvoor weer de link gebruiken: Atlas van de Mythologie

In de vorige vragen heb je geleerd hoe je informatie op deze site kunt vinden. Nu ga je dat zonder hulp doen. Let er wel op dat de vragen over de Griekse mythologie gaan!

Vraag 3
a Leg uit waar het woord mythen vandaan komt.
b Waarom moest Herakles twaalf werken verrichten?
c Waarom is het raar om een voetbalclub naar de Griekse halfgod Ajax te vernoemen?
d Waarom werd Athena de godin van de stad Athene?
e Kijk naar enkele verschillende goden in de index. Welke god is jouw favoriet? Leg je antwoord uit.




Meer artikelen van deze auteur: Redactie

Meer artikelen over dit onderwerp:
sfinx  egypte  mythologie